Makaleler  
Demokratik Açılım Rize Çayında
Demokratik Açılım Rize’den Çay Kanunu Taslağı İle Başlatıldı

Pişmanlık ve Yaşam
Karşı konulmaz kaçışın son bulduğunda, yüzündeki ürkek bakışın bir anlamı olmalıydı.

Liderin Özellikleri
Lider, herhangi bir toplumun,bir grubun,bir sivil toplum kuruluşunun,bir siyasi kurumun,bir cemaatin,bir fikir hareketinin,bir tasavvuf hareketinin,bir ülkenin bir gençlik hareketinin,bir şirketin vs önderidir.

Başarmak İsteyenlerin Önünü Asla Kesmem..
Sayın Çaydef Başkanı Yılmaz Hüsrev'in Çayeli Derneği kongresi sonucu oluşan atmosferde kendisine yönelik eleştirilere çayhaber'de yazdığı yazıyı ekndisinin affına sığınarak yayınlıyoruz..

Çay Kanunu Tasarısı Hakkındaki Düşünceler
Rizeli olsun olmasın konuya ilgi duyan herkesin büyük bir ittifakla üzerinde durduğu en önemli husus çayın yöre insanı için anlamı ve vazgeçilmezliğidir. Bu önemli göstergeyi bugüne kadar TBMM tarafından çıkarılan çaya ilişkin on iki adet Kanun açıkça ort

LÜGAT BİR İSİM VER HALİMDEN!.....
Yazıya başlarken, keyfim yok yazmak istemiyorum demiştim… ama gördünüz işte size karşı sorumluluğumu yerine getirmek için yalan da olsa bir şeyler karalamışım. Bu yazımı da “ denize atılmış bir yazı “ olarak kabul etmenizi istirham ediyorum…

MİLLİYETÇİLİK
Milliyetçilik ve ırkçılığın bir takım çevreler tarafından birbirine karıştırılmaya çalışıldığı günümüzde, milliyetçilik üzerinde oynanan oyunlarla, saf “Türk Milliyetçiliği” anlayışımız lekelenmeye çalışılmakta.

HASRET
Hasretin kol gezdiği zamanlardır, gurbetin yaşandığı diyarlarda. Mesafe değil, yürektir önemli olan, çünkü biliriz ki bazen en yakınımızdakine bile özlem duyarız…

Karadenizde Türkü Kültürü
Karadeniz türkülerinde tatlı bir anlam yoğunluğu var. Her yöremizde olduğu gibi, Karadeniz bölgemizde de insanlarımız sıcak ve samimidir. Karadeniz kültürü sadece kemençeden oluşmamaktadır.

Çayeli Örneğinde Karadeniz İnsanın Karakteristik Özellikleri - Namık Kemal Okumuş
Karadeniz insanının manevi değerlerinin bir panoramasını çıkarmak öncelikle Türk toplumundaki yükselen değerleri tespit ve temsil etmesi bakımından son derece keyifli bir çalışmadır.

Çayeli'nde Kadın Olmak... ya da Çayeli'nde Kadın Kalmak - Namık Kemal Okumuş
Yeryüzünün en değerli varlığı olan insanın, kadın-erkek ayırımına tutularak, bir kesiminin değerlendirilmesi ne kadar da üzücü. Ataerkil toplumların pederşâhî geleneklerinden süzülüp gelen ayrımcılık, fiziksel yapıdaki belirgin üstünlükle de birbirlerince

ÖZEL HASTANELERE KİMLER PARA VERMEMELİDİR?
Buradan; öncelikle kanser hastalarını uyarıyorum:

Rize İl temsilcisi Ecz. Onur Beyaz
18.Bölge Trabzon Eczacılar odası Rize İl temsilcisi Ecz. Onur Beyaz ile eczacıların sorunlarını masaya yatırdık.

Gençlik Nereye Gidiyor - Fatih İslam KARAOĞLU
'' Gençlik Nereye Gidiyor '' ... Ankara Çayelililer Derneği Başkanı Fatih İslam Karaoğlu'nun kaleme aldığı bu önemli konuyu sizlerle paylaşıyoruz...

Yeni Yüzüyle Çayeli Devlet Hastanesi - CEVRİYE KİBAR
Çayeli Devlet Hastanesi Başhekimi Doktor Yahya Kesici hastane üzerine konuştuk. Hastaneye başhekim olduktan sonra kolları sıvayan Kesici, birçok yeniliğe imza atmış. İşte Başhekim Kesici’nin ağzından Devlet Hastanesi’nin son durumu…

Bayram BAKIR - çayeli milli eğitim müd. - cevriye kibar
Çayeli Milli Eğitim Müdürü Bayram Bakır, ilçedeki eğitim durumunu değerlendirdi. İlköğretim ve Ortaöğretim’de kazanılan başarıları anlatan Bakır, başta kitap okuma projesi olmak üzere birçok çalışmayı dergimizle paylaştı.

RİZELİ DEMEK KAFİ… - ABDURRAHMAN AKIN
Rizeli demek kâfi … Evet , Sultanahmet tevfikhanesinde büyük kapıya bakardı. Asla hatır , gönül dinlemezdi. Haddine mi düşmüş kimsenin , ona bahşiş kabul ettirebilmek ? … ( Cinnet Mustatili NFK )

Türkiye ve İhracat - Fatin Rüştü Karakaş
Türkiye son yıllarda yaşadığı birçok ekonomik zorluğa rağmen ihracat konusundaki hızlı yükselişine devam etmektedir. İhracatın sağlıklı ve sürdürülebilir büyümenin en önemli

BÜYÜK OYUN - Dr.Namık Kemal OKUMUŞ
Şiddetin Dili ve Dilin Şiddeti

Kalp ve Hafıza Dostu:"Ginsa" - Yasemin KASIRGA
biloba" ağacının yaprak özlerinden yeni bir ürün geliştirildi.

RİZE'Yİ YIKMAKTI HAYALİM - ÖMER LÜTFÜ METE
SN METENIN HASTLANMADAN ÖNCE RİZEM DERGİSİ İÇİN VERDĞİ YAZIDIR

Çay Türkiye'de kendi kendine yeterli değildir - Dilek ASLAN
Rize Ziraat Odası Başkanı Nevzat Paliç’ le geçtiğimiz günlerde odalarınca bir milyon 100 YTL olarak açıklanan çay fiyatını, kaçak çayı, değerlendirdik.

Davut Erez'le Çayeli Eğitim Tarihine Yolculuk - Fatih Sultan KAR
Yaşamda geri dönüşü olmayan o kadar çok şey var ki… An gelir; özlediğimiz insanlar ve olaylar bir film şeridi gibi geçer gözlerimizin önünden. Otuz yedi yıllık eğitimci Davut Erez de Çayelililer için böyle bir isimdir.

ÇAYELİ'NDE SAVAŞ VE KITLIK YILLARI - Ali Rıza SAKLI
Osmanlı'nın son dönemlerine doğru, Devletin gücünün azalmasından kaynaklanan sıkıntılar Doğu Karadeniz'e de şüphesiz yansımıştır. Ancak, özellikle 20.yüzyılın başından itibaren ortaya çıkan çeşitli savaş ve kıtlık dönemleri

Kumbi Tepesi - Gökhan KASARCI
Alışılmışlığın dışında bir güneş ve her zamanki toprak kokusu... En güzeli de, toprağımın kokusu...

Rize Hemşin Yöresi Osmanlı Mezar Taşları ve Kitabeleri - Veysel ATACAN
Bugünkü Coğrafyamızda Hemşin ve Çamlıhemşin olarak yer alan ilçeler 1946'dan öncesinde Hemşin olarak anılır, Ardeşen, Fındıklı, Çayeli, Pazar ve İkizdere'nin yüksek köylerinde Hemşin'e bağlı yerleşim yeriydiler.

Bir Başkadır Benim Memleketim - Özgül YANAR
Ağustos ayına girdik işte! Sıcaklıklar hala devam ediyor. Yorgunluklarımızı bir kenara bırakmak için elimize geçen tüm fırsatları değerlendiriyoruz. Yeni bir çalışma temposuna ayak uydurmak için güç toplamamız gerekli diyerekten atıyoruz kendimizi ülkemin

Dedeniz Eşkiya Çıkabilir(I) - Muhammet SAFİ
Sülale Katkılı Yerel Tarih: 853 Yılı Rize Eşkiyaları (I)

ÖRNEK ŞAHSİYET AHMET TEVFİK İLERİ - Fatih Sultan KAR
Türk siyasetinin güleç yüzlü, berrak hitabetli, bilgili ve dirayetli siması Tevfik İleri’nin bilinmeyen yönleri.

ÇAYELİ'NDEN ÖTEYE - Hüseyin Avni ÇAKMAK
Çayeli…..Hep es geçilip ötesine gidilen şehir…Bu yüzden hep gözlerinde bir çocuk ağlar..

Karadenizde Türkü Kültürü

 

Karadeniz türkülerinde tatlı bir anlam yoğunluğu var. Her yöremizde olduğu gibi, Karadeniz bölgemizde de insanlarımız sıcak ve samimidir. Karadeniz kültürü sadece kemençeden oluşmamaktadır.

Karadeniz türkülerinde tatlı bir anlam yoğunluğu var. Her yöremizde olduğu gibi, Karadeniz bölgemizde de insanlarımız sıcak ve samimidir. Karadeniz kültürü sadece kemençeden oluşmamaktadır. Karadeniz türkülerinde çok zengin bir anlam derinliği var desek hiç de abartmış sayılmayız. Bütün samimiyetimle inanıyorum ki; bu türküler insanın içini sıcak bir havayla doldurmaya yetiyor. Karadeniz insanı bu türkülerde gurbeti anlatmış, hasreti anlatmış, sevdalığı anlatmış velhasıl insana dair ne varsa hepsini anlatmış diyebiliriz. Son derece basit ifadelerle insanı yüreğinden yakalayan söyleyişler geliştirmiş Karadeniz insanı.

''Kaderi ben yazmadım

Yaradan yazdı kara
Can dayanmaz dayanmaz
Canlı ayrılıklara''

gibi ifadelerle, yaşarken ayrı düşmeyi ne güzel anlatmışlar. Biz burada basit ve su katılmamış bir samimiyeti hemen hissediyoruz. En insani duyguları damdan düşer gibi ifade etmişler. Mesela;

''Pencerenin camına

Boya surerim boya
Pencereden bakana
Sarılsam doya doya''

derken lafın kenarından dolanmamış, açık açık sevdasını ifade etmiştir.
Karadeniz türkülerinin beslendiği kültür altyapısını ele alacak olursak, göreceğimiz ilk gerçeklik bu türküler günlük hayatın içinden doğaçlama olarak çıkmıştır. Pek çoğu ''ırgat'' denilen ortamlarda doğaçlama olarak söylenmiştir. Irgat derken açıklamamız gereken bir durum da söz konusudur.

Karadeniz’de ırgat dediğimiz kavram, iç bölgelerimizde '' imece'' denilen kavramın karşılığı olarak kullanılır. Komşunun işini ortaklaşa yapmaya denir. Bu ırgatlarda insanlar kendilerine göre sözlü ve şifahi bir kültür de geliştirmişlerdir. Değirmenlerde nöbet beklerken, düğünlerde ve yayla şenliklerinde söylenegelen atma türkülerle Karadeniz kültürü beslenir ve zenginleşir.


Irgatlarda, düğünlerde ve değirmenlerde bir araya gelen köylüler karşılıklı bir birlerine atma türkü atarlar. Bu atma türküler ince bir zekâ ürünü olup, çoğunlukla ''laf çatma, ima etme ve rumuzlu meram anlatma'' niteliği de taşımaktadır.

''Benim yârim okumuş
O mühendis alacak
Mühendis alamazsa
Gene bana kalacak''

gibi ince bir istihza da ifade eder aynı zamanda. İnsanın olduğu yerde neşe de var, hüzün de. Yeri gelir neşelenir horon teper Karadeniz insanı yeri gelir ağıt yakar. Gurbete giden yavuklusunun ardından maniler düzer.

''Deniz üstü direğim
Ben yarimden ırağım
Eller yarim dedikçe
Kaynar benim yüreğim''

veya

'' Evin üstünde çeşme

Bir su ver de içeyim
Saçların cebimdedir
Senden nasıl geçeyim''

'' Dedim gel kaçalım
Ağlatan gülmez
Dedi senin paran
Boyama yetmez''

derken de bölgedeki yoksulluğu bir âşık delikanlının ağzından bize söyler. Canlı canlı cıvıl cıvıl çok renkli bir hayat yaşanır Karadeniz’de.

Karadeniz kültürüne estetik bir form kazandırıp bütün Türkiye'ye tanıtmak mümkündür de. Burada ilk yapılması gereken şey Karadeniz’de doğru Türkçe hassasiyetini yerleştirmektir. Her zaman sığınılan bir bahane vardır. '' Ben olduğum gibi kabul edilmeliyim'' Hayır! asla bu doğru bir yaklaşım değildir. Bu mantığı kesinlikle kabul etmiyorum. Böyle düşünenler işin kolayına kaçanlardır. Kendini düzeltmek yerine, tembellik ve beceriksizliklerine kılıf uydurmak gayretindedirler.

Karadeniz kültürünü Türk kültürü içinde ayrı bir alt kültür olarak göstermek isteyenler çok büyük bir yanılgı içindedirler. Alt kültür olarak kalmayı asla ve asla kabul etmemeliyiz. Karadeniz’de çok zengin bir kültürel miras var. Bu zenginlik daha da geliştirilip Türk gençliğinin hizmetine sunulabilir. Bunu yaparken de kullanacağımız dil ‘’İstanbul Türkçesi’’ nden başkası olamaz. Aksini savunanların ciddiye alınacak bir tarafı da yoktur.

Sanat adına televizyonlara çıkarılan, hiç bir estetik kaygısı taşımayan sanatçıların(!) bütün Karadeniz halkını temsil ettiğini söylememiz asla mümkün değildir. İlk bakışta otantik bir hava estirmesi bakımından kulağa ve göze hoş gelse de bunun çok ciddi bir hata ve Dejenerasyon olduğunun farkına varmalıyız.

Düşünün ki televizyon dizilerinde gösterilen Karadenizli tipleri, Karadeniz insanını aşağılayıcı bir hal almaya başladı. Bu tipler hiç de gurur duyulacak tipler değildir. ''Ayrılsak ta beraberiz'' adlı dizide boy gösteren '' Kapıcı İdris'' tiplemesi geri zekâlı bir Karadenizli modeli sunmaktadır ki; ben bu durumdan şahsen rahatsızım. Aynı şekilde '' Çocuklar Duymasın'' dizisinde '' Sapık Fısfıs İsmail'' rolü ciddi bir biçimde rahatsız edici değil mi? Son olarak '' Avrupa Yakası '' dizisine mankafa bir Karadenizli genç eklendi.
Dizilerde olduğu gibi normal şehir hayatında da hak ettiğimiz yeri almak istiyorsak, eski alışkanlıklarımızı terk edip, yeniden bu kültürün asli bir unsuru olma bilincini yakalamalıyız. Karadeniz’de bu kültürü besleyecek çok güzel malzemeler var.
Bize düşen bu kültürü işleyip insanların istifadesine sunmaktır. 

Pınar YÜKSEL

Karadenizde Türkü Kültürü - Rize - Sefali Köyü İnternet Sayfaları



Sefali (c) 2006-2010
Site Kurucusu : Özcan BEYAZ ozcanbeyaz@hotmail.com
Site Editörü : Hakan BEYAZ
Yazılım Geliştirme : Nurettin TOPAL www.nurettintopal.com